Welkom op de voorpagina

Het Scheepvaartmuseum in Amsterdam wordt door architect Liesbeth van der Pol ingrijpend verbouwd. Architect Kees Doornenbal (rechts op de foto) assisteert haar waar het gaat om restauratie - en renovatieactiviteiten. Wij van GON zijn ingeschakeld om zowel de buitengevel als het schoonmetselwerk op vakkundige wijze te restaureren.

Ingewikkeld 

Doornenbal is gespecialiseerdin dit soort ingewikkelde klussen,ingewikkeld ook vanwegede esthetische uitdaging: ‘Demuren lijken opgetrokken van zandsteen, maar dat is het niet.Dit is een vroeg voorbeeld van het gebruik van Portlandcement in Amsterdam. Het schone metselwerk uit 1656 is in 1848 bedekt met een laag van dat cement uit het Engelse plaatsje Portland. Daarin zijn vervolgens ‘trompe-l’oeil’ voegen getrokken. Die muren zijn nooit geschilderd geweest, maar wel ontelbare keren bijgewerkt, ingeboet, gerepareerd et cetera. Ga je over zo’n muur een nieuwe pleisterlaag aanbrengen of een dekkende verflaag, dan ben je dat allemaal kwijt, dan is de muur weer nieuw geworden. Dan wordt het Disneyland.’

           
Dit doorleefde karakter van de gevel raak je in één keer kwijt als je er overheen saust of pleistert. Daarom koos Doornenbal voor lazuren (foto links). Deze binnengevel is klaar. De cementlaag is schoongemaakt, plaatselijk gerestaureerd en vervolgens met de hand gelazuurd  (foto midden). Ook de bakstenen in het schoon metselwerk onderaan de binnengevels zijn door GON gerepareerd en bijgekleurd (foto rechts).

Lazuurtechniek

Daarom pleitte Doornenbal voor een lazuurtechniek. Daarvoor kwam, via hoofdaannemer BAM Utiliteitsbouw, Henk Blaauw (links op bovenste foto) , projectmanager bij Gevelonderhoud Nederland (GON): ‘Ons bedrijf is niet groot, maar wel heel breed. Meestal worden wij ingeschakeld als het voor andere bedrijven te moeilijk wordt. Bijvoorbeeld als een nieuw pand is opgeleverd en de metselaar heeft verschillende soorten stenen door elkaar
gebruikt. Dan kun je zo’n muur wel afbreken, maar je kunt de stenen ook voorzichtig bijkleuren. Dat doen wij. In principe doen we álles aan steenachtige ondergronden: lagen verwijderen, graffiti en ander aanslag verwijderen en het herstellen van beton en steen.’

De binnenmuren van het Scheepvaartmuseum zijn inmiddels klaar. ‘We hebben de gevels eerst met water onder hoge druk schoongespoten’, aldus Blaauw, ‘Daarna hebben we reparaties uitgevoerd. En daarna kwam het kleuren. Dat heb ik alleen gedaan. Het is zo’n specialistisch werkje. Dat is bijna niet aan een ander uit te leggen. De ondergrond is op bijna geen enkele plaats hetzelfde doordat de gevel steeds met andere materialen
gerepareerd is. Dat betekent dat je steeds moet variëren in de kleur van de lazuur. Ik gebruikte transparante lazuur van Caparol, die ik met de hand bijkleurde. Je mag het niet te dik opbrengen want anders gaat het glanzen. Ik breng het op met de blokwitter en strijk of veeg het dan weer uit of een beetje weg.’

Doornenbal: ‘Het moeilijkste is natuurlijk om samen het moment vast te stellen waarop je moet stoppen. Want je blijft die oude reparaties zien, en dat mag ook van mij. Sterker, dat móet. En toch wil je er een
mooi geheel van maken.’

Kijk u gerust eens onder het kopje media / fotoalbum of klik op deze link om een uitgebreide fotoserie te zien van ons werk bij het scheepvaartmuseum.